برونشیت نوعی التهاب در مجاری تنفسی است که با سرفه، خلط و گاهی تنگی نفس همراه است و میتواند بهصورت حاد یا مزمن بروز کند. اگر میخواهید اطلاعات کاملتری درباره علائم، تشخیص و درمان برونشیت بدانید، میتوانید به سایت بیمارستان مجازی ارمغان مراجعه کنید و مقالات مرتبط را مطالعه کنید.
برونشیت چیست؟
برونشیت به وضعیتی گفته می شود که طی آن مجراهای برونش، دچار تورم و التهاب می شوند. این مجراها وظیفه انتقال هوای دهان و بینی به ریه ها را دارند. علائم برونشیت شامل مواردی مانند سرفه، خس خس سینه و همچنین مشکل در تنفس می باشند. همچنین افراد ممکن است در پاکسازی خلط و یا همان مخاط مشکل داشته باشند. شدت های مختلفی از برونشیت ممکن است در افراد بروز کنند. برونشیت می تواند حاد یا مزمن باشد.
در نوع حاد، خبری از ماندگاری این بیماری نیست، بنابراین برطرف می شود. اما برونشیت مزمن پایدار است و خبری از رفع کامل آن نیست! اگر از ما بپرسید بهترین راه برای جلوگیری از برونشیت چیست؟ ما به جرئت”ترک سیگار” را در پاسخ عنوان می کنیم. در این مطلب از سایت بیمارستان مجازی ارمغان درخدمت شما هستیم تا به طور کامل به سوال “برونشیت چیست؟” پاسخ بدهیم. با ما همراه باشید.
برونشیت چیست و انواع آن کدامند؟
همانطور که در ابتدای مطلب توضیح دادیم، التهاب پوشش لوله های هوایی است. این لوله ها وظیفه دارند که هوا را به ریه منتقل کنند و سپس از آن ها هوا را ببرند. افراد به دنبال ابتلا به برونشیت، معمولا دچار سرفه هایی مملو از مخاط غلیظ می شوند. برونشیت دارای درجات حاد و یا مزمن می باشد. نوع حاد به دنبال بروز مواردی مانند سرماخوردگی یا عفونت های تنفسی بروز می کند. برونشیت حاد، حالتی شایع داشته و نمی توان آن را وضعیتی دائمی دانست.
برونشیت مزمن حالت جدی تری داشته و معمولا به دنبال سیگار کشیدن و … بروز می کند. در این بیماری لوله های برونش به طور دائمی دچار التهاب می شوند. درنهایت با سرفه و مخاط آزاردهنده، افراد مبتلا به این بیماری روبرو می شوند. برونشیت یکی از مهم ترین مواردی است که افراد را نیازمند مراقبت های پزشکی می کنند. انواع ویروس تنفسی ممکن است سبب برونشیت حاد شوند. برونشیت حاد ممکن است بدلیل سرما خوردگی قفسه سینه هم بروز کند. اما به طور معمول بعد از گذشت یک هفته تا 10 روز بهبود می یابد.

علائم ابتلا به برونشیت
تا به اینجای کار به این سوال پاسخ دادیم که برونشیت چیست؟ این بیماری با علائم زیر خود را نشان می دهد:
· سرفه کردن، تولید ماده مخاطی که رنگ های مختلف شفاف، سفید، خاکستری یا طیف سبز و یا زرد را داراست. این ماده خلطی ممکن است رگه های خونی را هم داشته باشد.
· خستگی های جسمی
· تب و لرز با شدت خفیف
· تنگی نفس
· ناراحتی قفسه سینه
درصورتی که برونشیت حاد داشته باشید، علائمی مانند سرما خوردگی، سردرد خفیف یا بدن درد ممکن است سراغ شما بیایند. این علائم به احتمال زیاد ظرف یک هفته بهبود می یابند. اما سرفه های آزاردهنده ممکن است چند هفته طول بکشند. برونشیت مزمن به سرفه هایی گفته می شود که خود را تا سه ماه نشان می دهند و حتی حملات مکرر آن ممکن است تا دو سال متوالی نشان دهند. درصورت بروز برونشیت مزمن، ممکن است دوره هایی را تجربه کنید که در آن ها شدت علائم شما بیشتر می شود. در این وضعیت ممکن است یک عفونت حاد درکنار برونشیت داشته باشید.
زمان مراجعه به پزشک
اگر هرکدام از موارد زیر را تجربه کردید، باید خود را به پزشک نشان بدهید:
· بیش از سه هفته از بروز علائم گذشته باشد.
· جلوی خوابیدن شما گرفته شود.
· تب بالای 38 درجه درجه سانتیگراد
· تولید مخاط بدرنگ
· همراه شدن سرفه و … با خون
· بروز خس خس در سینه و تنگی تنفس

دلیل بروز برونشیت چیست؟
به طور معمول برونشیت حاد توسط ویروس ها خود را نشان می دهد. این ویروس ها به طور معمولا باعث سرماخوردگی و آنفولانزا می شوند. این را بدانید که برای درمان برونشیت نمی توان از آنتی بیوتیک ها استفاده کرد. علت این امر این است که آنتی بیوتیک روی ویروس ها نقش ندارند. کشیدن سیگار، اصلی ترین علت برونشیت مزمن است. همچنین الودگی هوا، گرد و غبار یا گاز های سمی محیط هم ممکن است باعث بروز این وضعیت شوند. در ادامه شما را با اصلی ترین دلایل بروز برونشیت آشنا خواهیم کرد.
دود سیگار
افراد سیگاری و یا افرادی که با سیگاری ها زندگی می کنند، درمعرض خطر بیشتری برای برونشیت حاد یا برونشیت مزمن هستند. اما سیگار تنها عامل بروز این بیماری نیست، در ادامه به عوامل دیگری هم بروز خواهیم کرد.
مقاومت کم سیستم ایمنی
ضعف سیستم ایمنی خود ممکن است ریشه در عوامل دیگری داشته باشد. گاه یک بیماری مانند سرماخوردگی یا بیماری های مزمن دیگر ممکن است سیستم ایمنی را به خطر بندازند. افراد مسن و یا کودکان نیز حساسیت بیشتری از نظر ایمنی دارند و به همین دلیل نسبت به عفونت آسیب پذیرتر هستند.
قرارگیری درمعرض عوامل تحریک کننده
درصورتی که با مواد محرک ریه سر و کار دارید، احتمال بروز این بیماری در شما زیاد است. همچنین بخارات شیمیایی هم احتمال ابتلا به این بیماری ها را افزایش می دهند.
رفلاکس معده
یکی از قطعی ترین پاسخ ها برای سوال دلیل بروز برونشیت چیست؟ رفلاکس معده می باشد. حملات مکرر معدی و سوزش سردل امکان تحریک گلو را افزایش می دهند. در این صورت مستعد ابتلا به برونشیت خواهید شد.
عوارض ابتلا به برونشیت
شاید قرارگیری در یک دوره بیماری برونشیت چندان نگران کننده نباشد. اما برخی از افراد ممکن است به دنبال ابتلا به این بیماری، با عارضه ذات الریه هم روبرو شوند. با این حال، برونشیت ممکن است خود خبر از بیماری های دیگری بدهد. برای نمونه می توان به بیماری مزمن انسدادی ریه یا همان COPD اشاره کرد.
راه های تشخیص برونشیت
پزشک با توجه به معاینات فیزیکی و علائمی که دارید، ابتلا یا عدم ابتلا به این بیماری را تشخیص می دهد. ممکن است درباره سرفه شما بپرسد یا درباره وجود یا عدم وجود مخاط از شما بپرسد. همچنین ریه های شما نیز بررسی می شوند تا به وجود یا عدم وجود خس خس سینه پی ببرند. برخی آزمایش های پزشکی هم ممکن است از سوی پزشک توصیه شوند که در زیر به آن ها اشاره کرده ایم:

· بررسی سطح اکسیژن خون
· تست عملکرد ریه
· رادیوگرافی قفسه سینه
· آزمایش خون
· بررسی مخاط به منظور چک کردن وجود باکتری و …
برونشیت در کودکان
برونشیت در کودکان اغلب بهدلیل عفونتهای ویروسی مانند سرماخوردگی ایجاد میشود و با علائمی مثل سرفه مداوم، خسخس سینه، تب خفیف و گاهی تنگی نفس همراه است. سیستم تنفسی کودکان حساستر است و اگر علائم بیش از دو هفته ادامه داشته باشد یا شدت پیدا کند، حتماً باید به پزشک مراجعه شود. مراقبت، استراحت کافی و مرطوب نگهداشتن هوا به بهبود سریعتر کودک کمک میکند.
برونشیت ریه میتواند از یک مشکل خفیف و موقتی تا یک بیماری جدی و خطرناک متغیر باشد. اگر این بیماری بهموقع درمان نشود، بهویژه در افراد مسن، کودکان یا کسانی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، ممکن است منجر به عوارضی مانند ذاتالریه یا نارسایی تنفسی شود.
ارمغان کن، همراه با کادر پزشکی مجرب در منزل، با ارائه خدمات تخصصی درمان برونشیت در خانه، کمک میکند تا بیماران بدون نیاز به مراجعه حضوری به مراکز درمانی، تحت مراقبتهای دقیق و ایمن قرار گیرند. این خدمات شامل:
- ویزیت پزشک عمومی یا متخصص در منزل
- تزریقات، سرمتراپی و داروهای تنفسی
- اکسیژنتراپی در صورت نیاز
- آموزش مراقبتهای تنفسی به خانواده بیمار
اگر شما یا یکی از عزیزانتان دچار علائم برونشیت مانند سرفههای مداوم، تنگی نفس یا تب شدهاید، درمان را به تأخیر نیندازید. با ارمغان کن تماس بگیرید و در خانه درمان شوید.
برای درمان برونشیت چه بخوریم
- زنجبیل تازه یا دمکرده: خاصیت ضدالتهابی و ضدویروسی+ کاهش سرفه و درد گلو
- عسل طبیعی: تسکین سرفه+خاصیت ضدباکتری و ضدالتهاب
- سوپ مرغ گرم:کمک به نرم شدن گلو + رقیق کردن خلط و کاهش التهاب
- چایهای گیاهی مثل آویشن و بابونه: کمک به باز شدن مجاری تنفسی +آرامشبخش و ضدسرفه
- میوههای غنی از ویتامین C: مثل پرتقال، لیمو، توتفرنگی، کیوی+تقویت سیستم ایمنی و مبارزه با عفونتها
- سبزیجات تازه: مخصوصاً سبزیجات سبز مثل اسفناج و بروکلی+سرشار از آنتیاکسیدان
- آب کافی:رقیق کردن خلط+جلوگیری از کمآبی بدن
خوراکیهایی که باید در برونشیت کمتر مصرف کنید
- لبنیات پرچرب (ممکن است خلط را غلیظتر کند)
- غذاهای سرخکرده و چرب
- نوشابه و شیرینیهای صنعتی (تضعیف سیستم ایمنی)
- نوشیدنیهای الکلی یا کافئین زیاد (کاهش آب بدن)
جمع بندی
میتوان گفت که برونشیت یکی از بیماریهای شایع دستگاه تنفسی است که عوامل متعددی در بروز و تشدید آن نقش دارند. از جمله مهمترین این عوامل میتوان به سیگار کشیدن، آلودگی هوا، عفونتهای ویروسی و باکتریایی، ضعف سیستم ایمنی، رفلاکس معده و بیماریهای زمینهای اشاره کرد. برای پیشگیری و درمان موثر برونشیت، شناخت دقیق این عوامل و انجام اقدامات پیشگیرانهای مانند ترک سیگار، کاهش تماس با آلایندههای محیطی، تقویت سیستم ایمنی و درمان به موقع عفونتها بسیار ضروری است.
همچنین بهرهگیری از خدمات پزشکی در منزل، مانند تیم تخصصی ارمغان ، میتواند روند بهبود بیماری را تسریع کند و از عوارض احتمالی جلوگیری نماید.
مراقب سلامت خود باشید و در صورت بروز علائم مشکوک، به موقع اقدام کنید.
سوالات متداول برونشیت
۱. برونشیت دقیقاً چیست؟
برونشیت یعنی التهاب راههای هوایی (نایژهها) در ریهها که باعث سرفه، خلط، خسخس سینه و گاهی تنگی نفس میشود.
۲. چه عواملی باعث برونشیت میشود؟
ویروسها (مثل سرماخوردگی یا آنفلوانزا)، باکتریها، دود سیگار، آلودگی هوا یا گازهای شیمیایی از دلایل شایع هستند.
۳. برونشیت مسری است؟
نوع ویروسی آن مسری است و از طریق سرفه یا عطسه منتقل میشود، ولی نوع مزمن آن (مثلاً در افراد سیگاری) مسری نیست.
۴. چطور بفهمم برونشیت دارم یا فقط سرما خوردهام؟
اگر سرفه شما بیش از ۳ هفته طول بکشد، خلط زیاد داشته باشید یا نفستنگی پیدا کنید، احتمال برونشیت بالاتر است و باید به پزشک مراجعه کنید.
۵. برونشیت خطرناک است؟
در افراد سالم معمولاً خطرناک نیست و خودبهخود بهبود مییابد. اما در سالمندان، کودکان یا بیماران ریوی میتواند منجر به عفونت شدیدتر مثل ذاتالریه شود.
۶. برونشیت درمان دارد؟
بله! نوع ویروسی معمولاً نیاز به آنتیبیوتیک ندارد و با استراحت، مایعات گرم و داروهای ضدسرفه کنترل میشود. نوع باکتریایی یا شدیدتر نیاز به درمان دارویی دارد.
۷. چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنم؟
اگر دچار تب بالا، درد قفسه سینه، تنگی نفس یا سرفه خونی شدید، سریعاً به پزشک مراجعه کنید.
۸. آیا امکان درمان برونشیت در منزل وجود دارد؟
بله! بسیاری از موارد برونشیت را میتوان در خانه با مراقبتهای پزشکی مثل ویزیت پزشک، سرمتراپی، داروهای تنفسی و اکسیژنتراپی کنترل کرد.
۹. ارمغان کن چه خدماتی برای برونشیت ارائه میدهد؟
ارمغان کن خدمات پزشکی در منزل مثل ویزیت پزشک، تزریقات، سرمتراپی، داروهای تنفسی و اکسیژنتراپی را ارائه میدهد تا نیاز به مراجعه حضوری کمتر شود.
۱۰. هزینه درمان برونشیت در منزل چقدر است؟
هزینهها بسته به نوع خدمات (ویزیت، تزریقات، اکسیژنتراپی و غیره) متفاوت است. ارمغان کن قبل از اعزام پزشک یا پرستار، هزینه را شفاف اعلام میکند.